อาจารย์จะถามพวกเจ้าถึงเรื่องที่อยู่ใกล้ตัวว่าพวกเจ้าคงจะตอบอย่างกล้าหากญ ในระหว่างการใช้ชีวิต พวกเจ้าคิดว่าความคิดภายในใจของพวกเจ้าเป็นอย่างไร?
... ความคิดภายในใจ บางครั้งขึ้นบางครั้งลง
... บางครั้งสงบ บางครั้งไม่สงบ
... บางครั้งดี บางครั้งเลว
... บางครั้งยินดี บางครั้งไม่พอใจ ใช่หรือไม่?
อันว่าความคิดภายในใจสามารถแบ่งเป็น นรก สวรรค์ สามารถกำหนดชั่วบาปและบุญกุศล สามารถสำเร็นเป็นพระ เป็นมาร อีกทั้งยังสมารถนำมาทั้งโชคและภัย
1. ความคิดอันเป็นอกุศล
อันว่า
... การพูดโดยไม่ยั้งคิด ทำโดยไม่ยั้งคิด จะทำให้ใจร้อนรน สมองวุ่นวาย เกิดเป็นโทสะ คือ ความวุ่นวายใจ
... การทำงานล่าช้า ชีวิตจะเฉื่อยชา กายจะเซื่องซึม ใจจะเกียจคร้าน ใจจะไม่มีชีวิตชีวา
... ไม่แบ่งแยกถูกผิด กระทำโดยไร้วิจารณญาณ คือ ความเขลาของใจ
... เห็นวัตถุแล้วเกิดความอยาก เห็นประโยชน์แล้วอยากแสวงหา เกิดความรักตัวกลัวตาย เปลี่ยนใจง่าย หวั่นไหวง่าย เปลี่ยนแปลงง่าย คือ บาปของใจ
... เจตนาดีเปลี่ยนเป็นร้าย ปฏิบัติตามเจตนาร้าย พูดหลอกล่อให้เหมือนจริง ถือสิ่งชั่วร้ายว่าเป็นธรรม คือ มิจฉาที่อยู่ในใจ
... ไม่กระจ่างภายใน เล็งเห็นแต่ภายนอก พูดถึงคุณธรรมโดยไม่ถูกต้อง ไม่มีทัศนะวิสัย เห็นเพียงเปลือกนอก ไม่รู้กาละเทศะ พูดจาโอหัง ทำโดยไม่ยั้งคิด คือ ความบ้าคลั่งของใจ
... เอาประโยชน์ใส่ตน ทำร้ายผู้อื่น ขยันตอนต้น ขี้เกียจตอนปลาย ต้องการความสงบแต่จิตใจวุ่นวาย รักในสิ่งที่ชอบ รังเกียจในสิ่งที่ไม่ชอบ คือ ความลุ่มหลงของใจ
... เจตนาหลอกลวง ใส่หน้ากากเข้าหากัน พูดแบบน้ำผึ้งอาบยาพิษ เสแสร้าง พูดจาเพ้อเจ้อ ไร้น้ำใจ คือ ใจอันตราย
สิ่งเหล่านี้ล้วนคือ ภัย บาป นรก มาร

2. ความคิดอันเป็นกุศล
... เกรงฟ้า เคารพอาจารย์ เกรงผู้มีคุณธรรม เกรงคำพูดของอริยะ กลัวใจทุรชน คือ การนอบน้อมของใจ
... การเห็นอย่างกระจ่าง ฟังอย่างชัดเจน มีใบหน้าที่อ่อนโยน มีจรรยามารยาท มีวาจาที่ซื่อสัตย์ มีความเคารพต่อหน้าที่ ถามเมื่อลังเลสงสัย เมื่อเจออุปสรรคก็มิย่อท้อ มีมโนธรรมสำนึก คือ การสำรวมของใจ
... ซาบซึ้งในความเมตตาของฟ้า ความลำบากของอาจารย์ กระจ่างในความดี มีความจริงใจ ทำสุดความสามารถ แสดงออกซึ่งปัญญาความสามารถคือ มโนธรรมของใจ
... การฝึกฝนจนเชี่ยวชาญ การลดทิฐิ เปลี่ยนจากโง่เป็นความฉลาด เปลี่ยนความเขลาเป็ความเฉลียว คือ การหล่อเลี้ยงของใจ
... ไม่พูดถึงความผิดของผู้อื่น ไม่โอ้อวดความดีของตน ทำหน้าที่ด้วยความซื่อตรง รู้ว่าความมุทะลุเป็นการเสียมารยาท คือ ความปราดเปรียวของใจ
... กระทำความดี ยินยอมเสียสละ รู้ตอบแทนบุญคุณ มีความเอื้เฟื้อเผื่อแผ่ คือ คุณธรรมของใจ
สิ่งเหล่านี้ล้วนคือ กุศล ผลบุญ สวรรค์
คติของการเป็นพระพุทธะ การทำดี ปฏิบัติดี คือ บันไดสู่ความเป้นพระพุทธะ

(จุดมุ่งหมายในภายภาคหน้า)
... ต่อแต่นี้ไปจะทำในสิ่งที่รู้ว่าเป็นเรื่องยาก ในเรื่องง่ายก็จะทำอย่างรอบคอบ
... คำสอนมากมายของอริยะเมธี ก็เพียงเพื่อจะสอนคนให้ทำความดี
... พุทธะเทวาได้คอยย้ำเตือนก็เพียงเพื่อจะสอนคนให้ปฏิบัติดี
... การฟังหลักการอยู่ที่การกระจ่ายในหลักการ การกระจ่างในหลักการอยู่ที่การปฏิบัติตามหลักการ